امرداد- تارنگار خبری زرتشتیان ایران

خبرنگار امرداد- شهداد حيدري: «راه ابريشم نشان‌دهنده‌ي گوشه‌اي ديگر از تاريخ درازدامن ايران است. اين راه، جاده‌ي صلح و دوستي و طولاني‌ترين و كهن ترين مسيري است كه تمدن جهاني مي‌شناسد؛ افزون بر اين كه گذرگاه پيوندهاي اجتماعي و فرهنگي ، در سايه ي داد و ستدهاي تجاري نيز بوده است؛ براي ايراني مايه سرافرازي است كه سرزمين او ، در گذر هزار ساله ي راه ابريشم ، پيوندگاه تمدن هاي شرق و غرب و راه ترانزيتي كالاهاي تجاري و استرانژيكي جهان كهن بوده است ».
آنچه بازگو شد بخشي از سخنان حميد بقايي ، فرنشين سازمان ميراث فرهنگي در نخستين روز همايش جهاني ايران و راه ابريشم بود. بقايي در ادامه افزود: « شهرهاي اصلي راه ابريشم ، همانند كاشغر ، سمرقند ، بخارا ، مرو ، نيشابور ، ري ، همدان و تبريز ، در دايره تمدن ايران قرار مي گيرند. از اين رو راه ابريشم ، راه هويت تاريخي كشور ماست. ارزش اين نكته هنگامي روشن تر مي شود كه بدانيم ايراني همواره تمدن ساز و تاثيرگذار بوده است و توانسته است بر فرهنگ سرزمين هاي گوناگون اثر بگذارد. همه ي آنهايي هم كه راه ابريشم را مي پيمودند ، از مهمان نوازي ايرانيان برخوردار مي شدند. از سويي ديگر بايد راه ابريشم را مسير بالندگي و توسعه ي تمدن جهان ناميد. راهي كه گسترنده ي دانش، تمدن و اديان گوناگون در جهان كهن بوده است ».

بقايي در پايان سخنان خود آرزو كرد كه برگزاري اين همايش گامي در راه دوستي و برابري و شناساندن تمدن هاي جهاني باشد. 

آزاده اردكاني ، فرنشين موزه ي ملي ايران ، از ديگر سخنرانان همايش ايران و راه ابريشم بود. او با خوشامد گويي به مهمانان فراخوانده شده ، چرايي برپايي همايش را برشمرد و گفت: « برگزاري چنين همايشي براي نشان دادن نقش ايران و تاثير آن بر سرزمين هايي است كه در مسير راه ابريشم قرار مي گرفتند. راه ابريشم براي داد و ستد انديشه ، فرهنگ ، هنر و بازرگاني بوده است و ايراني در اين ميان نقشي اثرگذار داشته است. بخشي از اين نقش به جايگاه تاريخي و جغرافيايي ايران بازمي گردد و بخشي ديگر به ويژگيهاي مردم اين سرزمين. در اين خويشكاري تاريخي ، ايرانيان نه تنها در رساندن (:انتقال) ميراث خود به مردمان ديگر سرزمين ها مي كوشيد ، بلكه امانتدارانه ، ميراث دار فرهنگ ديگر سرزمين ها نيز بودند ».
او در پايان افزود: « آثار بجاي مانده از ايران باستان ، در كنار گزارشهاي دانشمندان ايراني در سده هاي پس از آن ، خود گواه نقش برجسته كشور ما در مسير راه ابريشم است. باشندگي پژوهندگان جهان در اين همايش نيز گواه ديگري است بر اهميت ايران و نقش آن در راه ابريشم ».

سخنراني "چون لي هان" ، نماينده سازمان فرهنگي يونسكو در ايران ، به زبان انگليسي ، از ديگر بخش هاي روز نخست همايش بود. او در آغاز به اين نكته اشاره كرد كه راه ابريشم نه تنها دربرگيرنده ي ميراث فرهنگي پيدا و ناپيدا و گوناگوني شگفت انگيز فرهنگهاي آن است ، بلكه يادآور آزمون هاي همسان فرهنگي ، مينوي و تاريخي سرزمين هايي است كه در گذر اين راه قرار مي گرفتند. آنگاه در ادامه افزود: « يونسكو در سال 1988 انجام پروژه اي را به نام "پژوهش هاي بنيادين راه ابريشم" آغاز نمود. كار اين پروژه ، بررسي راه هاي گفت و گو در چارچوب توسعه ي فرهنگ جهاني است. از آن سال تاكنون ، همكاران ما در كشورهاي راه ابريشم ، تجربه هاي ارزنده اي را براي نگاهباني از ميراث فرهنگي ژرف و پيچيده ي سرزمين هاي خود اندوخته اند. از رهگذر آن اندوخته ها بود كه سازمان ملل ، سال 2010 را سال آشتي فرهنگها و داد و ستد و گفت و گوي مشترك ميان آنها ناميد. اين بهترين شيوه ، براي ايجاد صلح از راه درك گوناگوني تمدن ها ، بشمار مي رود ».
نماينده يونسكو در ايران ، در پايان سخنان خود از استادان باشنده در همايش خواست كه تشكيل كنسرسيوم بين المللي موزه ها را مورد توجه قرار دهند.


اين همايش كه در تالار گردهمايي هاي موزه ملي ايران برگزار مي شد ، با سخنراني داريوش اكبر زاده ، دبير علمي همايش ، ادامه يافت. او در آغاز سخنان خود گفت: « گروههاي ايراني راه ابريشم ، در داد و ستد فرهنگ و انديشه ، يكي از تاثيرگزارترين مردمان بوده اند. سغديان پيشگام ، كه قومي ايراني بودند و مانويان نقاش ، دو نمونه از اثرگذاري ايرانيان بر مردمان راه ابريشم بشمار مي روند. آنها و ديگر ايرانيان راه ابريشم ، نمايندگان صلح و دوستي و مترجماني بي مانند و آفرينندگان آثاري هنري و معماراني زبر دست و دينداراني پاك بوده اند. يادگارهاي بجاي مانده از آنها در آسياي ميانه ، چين ، ژاپن و كره ، گواه درستي اين سخن است ».
اكبر زاده در پايان افزود: « يافته هاي باستان شناسي ، در كنار دستنويس هاي با ارزش موزه ملي ايران ، شايستگي اين موزه را براي برپايي چنين همايشي نشان مي دهد. برنامه هاي پژوهشي موزه و همكاري با مراكز علمي چين و ژاپن و كشورهاي ديگر ، به موزه ملي ايران اين شايستگي را مي بخشد كه نخستين جايگاه دانشي كشور در مسير راه ابريشم باشد. اما اين همه ، تنها نمايانگر نقش كوچكي از جايگاه تاريخي ايران است. چون بزرگي ايران را ، تاريخ گواهي مي دهد ».


گردانندگي اين همايش را عبدالرشيدي بر عهده داشت. او كه با خواندن بخشي كوتاه از يك متن سغدي در ستايش خداوند ، سخنان خود را آغاز كرده بود ، در ادامه افزود: « يادگار نوشت هاي ارزشمند ايران باستان ، متن هاي چيني ، هندي و رومي نمايانگر اهميت ايران در گذرگاه راه ابريشم هستند. از همين رو است كه تاريخ در برابر نقش ايرانيان ، كه سغديان كاروان سالار آن بوده اند، سر كرنش فرو مي آورد. افزون بر اين كه نوشته هاي دانشمندان سرزمين ما ، همانند بيروني ، ايرانشاه ابي الخير ، گرديزي و ابن خردادبه ، گواه ديگري بر جايگاه ايران در راه ابريشم است».

شماري از انديشمندان خارجي در اين نشست باشنده بودند.

شماري از شركت‌كنندگان در همايش

در ادامه ي آيين گشايش نخستين همايش جهاني ايران و راه ابريشم ، استاد شاهين فرهت قطعه اي براي پيانو ، به نام « فانتزي راه ابريشم » ، را نواخت. اين قطعه از سه تم اصلي تشكيل مي شد. تم نخست بازتاب و الهام گرفته از رويدادهاي تاريخي راه ابريشم بود ، تم دوم حركت و پايداري زندگي در راه ابريشم را نشان مي داد و تم پاياني فضايي شاد و سرزنده را يادآوري مي كرد.نمايش نماهنگي (كليپ) كوتاه به همراه پخش موسيقي راه ابريشم ، ساخته ي آهنگساز ژاپني ، كيتارو ، و نيز اجراي موسيقي سنتي ايران توسط گروه "اسفندگان" ، به سرپرستي يسنا خوش فكر ، از ديگر برنامه هاي آيين گشايش همايش ايران و راه ابريشم بود. سرود "اي ايران" نيز پايان بخش اجراي گروه اسفندگان بود.

اجراي برنامه‌هاي هنري در همايش

شماري از باشندگان در همايش

اجراي برنامه‌هاي هنري

اجراي برنامه‌هاي هنري

در پايان روز نخست همايش ، نمايشگاه "ايران و راه ابريشم ، به روايت آثار موزه ملي ايران" توسط حميد بقايي ، فرنشين سازمان ميراث فرهنگي ، گشايش يافت. 
بازسازي اين ساز بدست استاد مجيد ناظم پور و بر پايه ي كاشيكاري هاي بيشاپور و كنده كاري هاي تاق بستان انجام شده است.

در اين نمايشگاه ، كه تا 23 اسفند ماه برپا خواهد بود ، آثاري از دوره هاي گوناگون تاريخ ايران به نمايش گذاشته شده است. بازسازي چنگ ساساني بر پايه كاشيكاري هاي بيشاپور و كنده كاري هاي تاق بستان ، از اشيا ديدني نمايشگاه است.

همايش جهاني ايران و راه ابريشم ، در روزهاي 24 و 25 بهمن ماه به كار خود ادامه خواهد داد. در اين دو روز ، استادان مهمان و دانشوران ايراني جستارهاي علمي خود را درباره ي تاريخ ، تمدن و فرهنگ مردمان راه ابريشم ، ارايه خواهند كرد.

از ديگر آثار نمايشگاه مي توان به ريتون هاي سفالي و نقش برجسته هاي دوره اشكاني ، قطعات سفالين كتيبه دار ، ظرف هاي شيشه اي و سكه هاي سيمين ، از زمان ساسانيان تا روزگار ايلخانان مغول ، اشاره كرد. در تالار ديگر ، كاسه هاي سفالي سده هاي سوم و چهارم ، قاب چيني آبي و سفيد سده هشتم ، كه از آرامگاه صفي الدين اردبيلي بدست آمده است ، دستبند طلاي سده ششم ، مينياتورهاي شاهنامه اي سده ي دهم مكتب تبريز و نيز پارچه هاي زربفت اصفهان در سده يازدهم و قاليچه ابريشمي سده ي دهم بافت تبريز ، نمايش داده شده است.

به همه ي اين ها بايد بربت ايراني سده سوم را افزود كه بازسازي استاد ابراهيم قنبري مهر ، برپايه ي تصويرهاي جام هاي سيمين دوره ساسانيان است.


نمايشگاه ايران و راه‌ابريشم

نمايشگاه ايران و راه‌ابريشم

نمايشگاه ايران و راه‌ابريشم

نمايشگاه ايران و راه‌ابريشم

نمايشگاه ايران و راه‌ابريشم

نمايشگاه ايران و راه‌ابريشم

نمايشگاه ايران و راه‌ابريشم

نمايشگاه ايران و راه‌ابريشم- بازسازی سازی از دوره ی ساسانیان


فرتورها از مازیار نیک بخش است.
./م۸۹۲۴۸۱۱۲۴۱۰