امرداد- تارنگار خبری زرتشتیان ایران

بوذرجمهر پرخیده: شبانگاه هیجده تن از اوباش، با بالا رفتن از دیوار، به خانه اش می ریزند، از رختخواب بیرونش می کشند و جلوی چشم زنش وحشیانه او را هدف ضربات چاقو و قمه قرار می دهند. زنش که یک تازه عروس چهار ماهه بود، دلیرانه، برای پشتیبانی از شوهرش خود را جلو می اندازد و با دست تیغه قمه یکی از مهاجمین را می گیرد، ولی کاری از پیش نمی برد و در اثر خون زیادی که از او می رود، همراه با ترس و وحشت ناشی از این هجوم مرگبار، از حال می رود و قاتلان می گریزند.
چرا محمدعلی میرزا دستور کشتن فریدون(1) را سوی صادر می کند؟ مردم قاتلان را می شناسند. مردم تهران پس از کشته شدن فريدون، سخت آزرده مي‌‌شوند، و در خيابان‌ها شعار مي‌دهند:
قتل فريدون گبر خون سياوش شد خيمه مشروطيت جمله سياه‌پوش شد 
مردم همه ماجرا را می دانستند و چگونگی رخ دادن آن در کوچه و بازار دهان به دهان می چرخید: 
روزی در جریان فعالیت های بانکی تجارتخانه(2)، یکی از دوستان فریدون که از آزادی خواهان بود و در بانک روس کار می کرد، می فهمد که محمدعلی میرزا(3) برای هزینه های روزافزون عیاشی اش به پول احتیاج پیدا می کند و برای گرفتن وام سراغ بانک استقراضی روس می رود. چون این بانک بدون وثیقه، پولی به او نمی دهد، زیر پوش مروارید بافت مادرش را که از جواهرات سلطنتی بوده در بانک روس گرو می گذارد و پول دریافت می دارد. فریدون این خبر را به کمیته مجاهدین می رساند تا چاره جویی کنند، نکند همه جواهرات سلطنتی به گرو این بانک برود. مجاهدین نیز این خبر را در شهر می پراکنند. مستبدین که درمی یابند این خبر را فریدون داده، کمر به کشتن او می بندند.(4)
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
 (1) فریدون خسرو اهرستانی ( معروف به گل خورشید) از بنیانگزارن انجمن زرتشتیان تهران و رییس شعبه تجارتخانه جهانیان در تهران بود. او که جوانی غیور و پر شور بود در جریان پخش اسلحه با شماری از آزادیخواهان ارتباط پیدا کرده و در جلسات آنها شرکت می جست. انجمن آذربایجانی ها بیشتر در خانه فریدون خسرو تشکیل می شد. 
(2) ارباب خسرو، پور شاهجهان، بازرگان دانش دوست زرتشتي ساكن محله شهرياري يزد بود كه به همراه براداران خود پرويز، رستم، گودرز و بهرام، تجارتخانه جهانيان را در سال 1279 خورشيدي بنياد نهادند. این از موفق ترين تجارتخانه هاي دوران قاجار به شمار مي رفت. اين تجارتخانه در نقاط مختلف ايران شعبه داشت و با تشكيلات منظم خود، با هند، انگليس و آمريكا روابط تجاري برقرار کرده بود و نخستين بنگاهي بود كه محصولات صادراتي كشور (از جمله پنبه عدل بندي شده توسط ماشين) را به بازار دنيا صادر می كرد. خوش نامي اداره ها و شعبه هاي این تجارتخانه به اندازه ای بود كه بيجك صندوق آن چون اسكناس اعتبار داشت و دست به دست مي گشت و بين مردم ايران كه چندان به اسكناس بانك شاهنشاهي انگليس تمايل نشان نميدادند، رواج كامل داشت. پرويز شاهجهان مدير این تجارتخانه در يزد، در راه مشروطیت کشته می شود.
(3) پس از پدر محمد علیشاه شد. در دوران کوتاه سلطنت رویدادهای شومی را برای آزادیخواهان به بار آورد. او به کلی زیر نفوذ مستقیم روس ها قرار داشت و دولت روسیه را پشتیبان شگرف حکومت خود می دانست، دشمنی با مجلس و مشروطه را روز به روز بیشتر نشان داد و برای برانداختن رژیم مشروطه، تا آنجا پیش رفت که به عده ای از سران و اربابان روسی خود دستور داد مجلس را به توپ بستند و انقلاب خونینی را به راه انداختند.
(4) در اثر پی گیری آزادی خواهان و تلاشی که رییس «نظمیه طهران»، به نام معتضد دیوان، انجام می دهد، مرتکبین دستگیر و محاکمه می شوند و در تاریخ 3 خرداد 1287 خ. نه نفری را که در قتل شادروان فریدون خسرو دخالت داشتند، شلاق خورده و برخی را زندانی و گروهی را نیز تبعید کردند. به گفته کسروی: «این کیفر کشندگان فریدون، به هواداران ... بسیار برخورد و اینکه به کیفر کشته شدن یک زرتشتی به نه تن... تازیانه زنند به آنان گران افتاد». دادخواهي‌ها توسط انجمن آذربايجان‌ها و نيز همسر فريدون خسرو پی گرفته می شود. انجمن آذربايجان از علماي وقت مي خواهد تا حكم قاتلان فریدون خسرو اهرستاني را صادر كنند... و پس از چندي «صنيع حضرت»؛ سردسته اوباش و دارودسته‌اش، به سزاي اعمال خود مي‌رسند.
 
در اين راستا :
داستان تاریخی 8 - راز خمره